Artık Çocuklarımızı, Çocuklarımızdan Korumak Zorunda Kalıyoruz!

Yayınlanma Tarihi : 11 Mart 2026, 09:14

Merve Çakıcı

Hayatta ki en değerli varlıklarımız çocuklarımız. Ancak çocuklar büyürken, siz ve çocuğunuz bir sürü sorunlarla karşılaşacaksınız. Ebeveyn olarak bu sorunları çözmeye çalışırken öncelikle şunu aklınızdan çıkarmayınız. Sizler eş olarak bir takımsınız. Sorunlarla karşılaştığınızda ilk yapmanız gereken şey, anne baba olarak çocuğunuza beraber nasıl destek olabileceğinize karar vermektir. Çünkü birbirinizi suçlayarak ya da sorunları çözerken birbirinizi yalnız bırakarak bir sonuca ulaşamayacaksınız. Eğer sorun çözmek yerine kendi aranızda tartışmaya başlarsanız çocuğunuz dışarıda yaşadığı sorunlarla beraber, evde de yeni sorunlarla karşılaşacaktır ve kendini daha da suçlu hissedecektir. İleriki dönemlerde sorun yaşasa bile, evde sorun yaşamamak için sizinle hiçbir şey paylaşmayacaktır. Bu da ileriki yıllarda daha büyük SORUNlarla karşılaşmanıza neden olacaktır. Günümüzde çocuklarımızın ve gençlerimizin en çok karşılaştıkları sorun akran zorbalığıdır.

Akran zorbalığı denilen bu kavram, yaşıt olan ya da yaşları birbirine yakın olan çocuklarda ya da çocuk grupları arasında görülen fiziksel, duygusal, sosyal biçimde zarar veren, müdahale edilmediğinde tekrar eden davranış biçimi olarak ifade edilebilir. Ve bu zorbalığa nerede denk gelecekleri belli değildir. Okulda, parkta oyun oynarken, bir komşunuzun çocuğuyla vakit geçirirken ya da akrabanızın çocuğu tarafından bu duruma maruz bırakılabilir. Eğer çocuğunuzun yaşı küçükse zorbalığa uğradığını anlamayacak ve kendini bulunduğu ortamda dışlanan, görmezden gelinen, oyun gruplarına dahil edilmeyen çocuk olarak görecektir. Durumu anlamlandıramayan çocuklarda duygu değişimleri yaşanacak ve davranış biçimleri değişecektir. Mesela çocuğunuz, dışa dönük ve konuşmayı çok seven bir çocuksa, zorbalığa uğradığında içine kapanabilir, kendini ifade etmekte zorluk çekebilir, derslere katılımı azalır, arkadaşlarıyla oyun oynamak istemeyebilir.

Bu yüzden anne baba olarak iyi bir gözlemci olmalısınız. Çocuğunuzda ki ani duygu değişimlerinin sebebini öğrenmeye çalışmalısınız. Eğer çocuğunuz konuşmaktan çekiniyorsa sabırlı olup, çocuğunuza zaman tanımalısınız. Çocuk kendini güvende hissetmeli ve sorunlarını sizinle paylaşmalıdır. Çocuğun yaşı küçükse genellikle zorbalığa uğradığında ailesiyle paylaşmayı tercih ediyor. Ancak çocuk ergenlik dönemindeyse bu durumu anne ve babasına anlatmaktan çekiniyor. Uğradığı zorbalığı anlatırsa daha çok zorbalık görmekten ve daha da dışlanmaktan korkuyor. Akran zorbalığı denilen kavram gençler ve çocuklar arasında o kadar normalleşti ki, güçlü olan güçsüzü ezebileceği yanılgısına kapıldıklarına şahit oluyoruz. Yakın zamanda böyle bir örnekle karşılaşmak beni hem şaşırttı hem de fazlasıyla üzdü. Sizlerle de paylaşmak istiyorum. Ailesinin iş durumu nedeniyle okul değiştirmek zorunda olan bir öğrenci, sınıfında bulunan ve derslerinde başarılı olan bir arkadaşından notlarını kendisiyle paylaşmasını istiyor ve karşılaştığı muamele gerçekten insanı düşünen nitelikte oluyor. Notları alabilmesi karşılığında, sınıfında ki bir grup öğrencinin tüm işlerini yapması isteniyor yani “gönüllü köle” tabiriyle tüm ihtiyaçlarını ona yaptırmaya başlıyorlar. Zorbalığa uğrayan çocukta sırf derslerinden geri kalmamak ve arkadaş edinebilmek için kölelik durumunu kabul ediyor. Günlerce istenilen her şeyi yapıyor ve zorbalığa sesini çıkarmıyor. Yapılan muameleye daha fazla dayanamayan çocuk, sınıf öğretmeniyle durumu paylaşıyor. Neden daha önce anlatmadığını soran öğretmene, okula yeni geldiği için arkadaşı olmadığını ve dışlanmak istemediği için kimseye anlatmadığını söylüyor. Çocuklarımız çocuk olduklarını unutup, birbirlerine karşı gerçekten acımasızca davranabiliyor. Eğer böyle bir durum öğretmene değil de ebeveyne anlatılsaydı nasıl tepki verilmeliydi? Birazda konunu bu tarafına bakmakta fayda var. Ebeveynler durumu öğrendikleri zaman paniğe kapılmamalı ya da zorbalık yapan çocukla iletişim kurmamalıdır.

Unutmayın! Muhatabınız da bir çocuk. Ebeveyn olarak göreviniz en az hasarla çocuklarınızın problemini çözmek. Bu yüzden yapmanız gereken şey zaman kaybetmeden okuldaki öğretmenlerle iletişime geçmek ve çocuğunuzun zorbalığa daha fazla maruz kalmadan, zorbalığın sonlanmasını sağlamak olmalıdır. Bunu yaparken zorbalık yapan çocukta göz ardı edilmemelidir. Öğretmenler zorbalık yapan çocuğun ailesiyle de iletişim kurmalıdır ve çocuğa zorbalığın normal bir eylem olmadığını, bu durumun göz ardı edilemeyeceği en doğru şekilde anlatılmalıdır. Eğer durum düşünüldüğünden ileri düzeydeyse ve sadece konuşularak çözülemiyorsa, vakit kaybetmeden uzman pedagoglardan destek alınmalıdır.